اختلافات بر سر درخواستهای اسرائیل برای حفظ نیروهای نظامی در غزه
اختصاصی:
منابع می گویند:اختلافات بر سر درخواستهای اسرائیل برای حفظ نیروهای نظامی در غزه، مانع توافق آتشبس شده است
توسط اندرو میلز و مایا جبیلی – 22 آگوست 2024، 9:08 شب به وقت گرینویچ+2 – بهروزرسانی یک ساعت پیش
خلاصه
- حماس نگران درخواست اسرائیل برای حفظ نیروها در غزه است.
- تمرکز بر کریدور نتساریم که شمال و جنوب غزه را از هم جدا میکند.
- حماس میگوید اسرائیل میخواهد زندانیان فلسطینی در تبعید آزاد شوند.
- اسرائیل میگوید بر اساس چارچوب مورد توافق عمل میکند.
- بلینکن از حماس میخواهد که پیشنهاد “پلسازی” جدید آمریکا را بپذیرد.
دوحه/بیروت، 22 آگوست (رویترز) – بر اساس گفتههای ده منبع آشنا با دور مذاکرات میانجیگری شده توسط آمریکا که هفته گذشته به پایان رسید، اختلافات بر سر حضور نظامی آینده اسرائیل در غزه و آزادی زندانیان فلسطینی مانع از دستیابی به توافق آتشبس و تبادل گروگانها شده است.
این منابع که شامل دو مقام حماس و سه دیپلمات غربی میشوند، به رویترز گفتند که این اختلافات ناشی از درخواستهایی است که اسرائیل پس از قبول نسخهای از پیشنهاد آتشبس توسط حماس که در ماه مه توسط رئیسجمهور آمریکا جو بایدن رونمایی شد، معرفی کرده است.
همه منابع گفتند که حماس به ویژه نگران درخواست اخیر برای حفظ نیروها در طول کریدور نتساریم است، که یک نوار شرق-غربی است که اسرائیل در طول جنگ کنونی پاکسازی کرده و مانع از حرکت آزاد فلسطینیان بین شمال و جنوب غزه میشود، و همچنین در یک نوار مرزی باریک بین غزه و مصر که به نام کریدور فیلادلفی شناخته میشود.
این منابع درخواست کردهاند که نامشان فاش نشود تا بتوانند آزادانه درباره مسائل حساس صحبت کنند.
کنترل فعلی اسرائیل بر کریدور فیلادلفی به آنها کنترل مرز غزه با مصر را میدهد، تنها گذرگاهی که غزه را به مصر وصل میکند و مرزی است که مستقیماً با اسرائیل هممرز نیست.
کریدورهای نتساریم و فیلادلفی در غزه موقعیتهای تقریبی دو کریدور تحت کنترل اسرائیل که از نوار غزه عبور میکنند. نقشهای که موقعیتهای تقریبی دو کریدور تحت کنترل اسرائیل را نشان میدهد که از نوار غزه عبور میکنند. کریدور فیلادلفی در طول مرز جنوبی غزه با مصر قرار دارد. کریدور نتساریم از جنوب شهر غزه عبور میکند.
حماس اسرائیل را متهم میکند که شرایط و پارامترهای خود را در “آخرین لحظه” تغییر داده است و نگران است که هرگونه امتیازی که ارائه میدهد، با درخواستهای بیشتری از سوی اسرائیل مواجه شود. یکی از منابع نزدیک به مذاکرات به رویترز گفت.
دفتر رسانهای گروه مبارز فلسطینی (حماس) به درخواستهای اظهار نظر در این باره پاسخ نداد. دفتر نخستوزیر اسرائیل، نتانیاهو نیز به سؤالات درباره این مذاکرات پاسخ نداد.
در بیانیهای مطبوعاتی که روز یکشنبه منتشر شد، حماس گفت که پیشنهاد حاصل از مذاکرات هفته گذشته بیش از حد به مواضع اخیر نتانیاهو نزدیک است که شرایط جدیدی را تعیین کرده بود. حماس از میانجیگران خواست که به اجرای نسخه توافقنامه چارچوبی ماه ژوئیه پایبند باشند و به جای شروع مذاکرات جدید، همان نسخه را اجرا کنند.
دفتر نتانیاهو در بیانیهای قبل از مذاکرات هفته گذشته، اعلام کرد که هیچ درخواست جدیدی ارائه نکرده است و موضع آن بر اساس پیشنهاد قبلی استوار است.
در این بیانیه آمده است که پیشنهاد ماه مه اسرائیل بیان میکند که فقط غیرنظامیان بدون سلاح مجاز به بازگشت به بخش شمالی غزه هستند و میتوانند از کریدور نتساریم عبور کنند.
این دفتر گفت که پیشنهاد جدید اسرائیل، که برای اولین بار در نشستی از میانجیگران در رم در ۲۷ ژوئیه ارائه شد، بر ایجاد یک مکانیسم توافقشده تأکید دارد که این امر را تضمین کند، اگرچه بهطور خاص به حضور نظامی اسرائیل در نتساریم برای جلوگیری از حرکت مبارزان حماس اشاره نشده است.
بر اساس گفته منبع دومی که به مذاکرات نزدیک است، اسرائیل پیشنهاد داده است که توافق برای بازگشت غیرنظامیان به نیمه شمالی غزه “در تاریخ بعدی” انجام شود.
برخی از میانجیگران و حماس این پیشنهاد را به عنوان عقبنشینی اسرائیل از تعهد قبلی خود برای خروج از کریدور نتساریم و اجازه حرکت آزادانه در داخل غزه تفسیر کردند.
آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا، روز سهشنبه پس از دیدار با نتانیاهو، اعلام کرد که اسرائیل یک پیشنهاد جدید از سوی آمریکا را پذیرفته است که هدف آن کاهش اختلافات بین مواضع اخیر اسرائیل و حماس است. وی از حماس خواست که همین کار را انجام دهد.
تانکهای اسرائیلی در کنار ساختمانهای تخریبشده در جریان یک عملیات زمینی در نوار غزه جنوبی، در تاریخ ۳ ژوئیه ۲۰۲۴ فعالیت میکنند.
اوهاد زویگنبرگ :
او در یک کنفرانس خبری روز سهشنبه گفت: “پس از اینکه این اتفاق بیفتد، ما باید توافقهای اجرایی دقیق را که به همراه اجرای آتشبس انجام میشود، تکمیل کنیم.” طرفین نسخهای از آنچه که بلینکن آن را “پیشنهاد پل زنی” نامیده بود، منتشر نکردهاند و رویترز نیز نسخهای از آن را ندیده است. یک دیپلمات غربی، با توصیف آخرین خواستههای اسرائیل در مذاکرات به رهبری ایالات متحده، گفت که به نظر میرسد ایالات متحده تغییرات پیشنهادی نتانیاهو، از جمله ادامه حضور نظامی اسرائیل در دو کریدور را پذیرفته است. یکی از مقامات آمریکایی این پیشنهاد را رد کرد و گفت که مذاکرات درباره “اجرای” به منظور حل اختلافات در مورد کریدورهای فیلادلفی و نتساریم، تعداد زندانیان فلسطینی و افرادی که باید آزاد شوند، هدف قرار خواهد گرفت. بلینکن همچنین هرگونه پیشنهاد مبنی بر اشغال بلندمدت غزه توسط نیروهای اسرائیلی را رد کرد و گفت که زمانبندی و محل خروج نیروهای نظامی اسرائیل در توافق به وضوح مشخص شده است.
مذاکرات جدید دور بعدی مذاکرات در روزهای آینده در قاهره و براساس “پیشنهاد پل زنی” آمریکا پیشبینی میشود. بر اساس گفته منابع نزدیک به مذاکرات، مذاکرهکننده ارشد آمریکا، مدیر سیا بیل برنز، همتای اسرائیلی او، رئیس موساد دیوید بارنئا، نخستوزیر قطر شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی و مذاکرهکننده ارشد مصر انتظار میرود که در این مذاکرات حضور داشته باشند. شیخ محمد نخست وزیر قطر نیز پیش از رفتن به قاهره، انتظار میرود که به تهران سفر کند. یک منبع ایرانی گفت که شیخ محمد قرار است روز دوشنبه به تهران سفر کند. وزارت امور خارجه ایران به سوالات پاسخ نداد. سیا نیز طبق سیاست خود از فاش کردن سفرهای برنز خودداری کرد. دو تن از مقامات حماس گفتند که پیشنهاد آمریکا شامل برخی از تغییرات است که اسرائیل آنها رد میکنند، از جمله اجازه به “ادامه حضور نظامی اسرائیل” در طول گذرگاهها و آزادی برخی از زندانیان فلسطینی به تبعید، به جای آزادی در غزه یا کرانه باختری، در هرگونه مبادله برای گروگانها.(این ها مواردی است که مورد درخواست اسرائیل است)
عکس آرشیوی: وزیر امور خارجه آمریکا، آنتونی بلینکن، در تاریخ ۲۰ اوت ۲۰۲۴ در دوحه، قطر توسط وزیر مشاور قطری، دکتر محمد بن عبدالعزیز الخلیفی استقبال میشود.
با این حال، یکی از مقامات ارشد دولت آمریکا گفت که در “پیشنهاد پل زنی” هیچ تغییری در تعهدات قبلاً توافقشده درباره کریدور نتساریم وجود ندارد. این مقام افزود هرگونه ترتیب موقتی درباره کریدور فیلادلفی باید با متن ۲۷ مه اسرائیل و چارچوب ارائهشده توسط بایدن که توسط شورای امنیت سازمان ملل تأیید شده، سازگار باشد. این پیشنهاد شامل “مزایای عظیم و فوری” برای مردم غزه و تعدادی از درخواستهای قبلی حماس میشود.
دو منبع امنیتی در مصر گفتند که به نظر میرسد اسرائیل و حماس در تمام زمینهها به جز موضوع خروج اسرائیل، تمایل به حل اختلافات دارند. اهداف جنگی اسرائیل شامل “تأمین امنیت مرز جنوبی” است که دفتر نتانیاهو در بیانیهای در روز پنجشنبه به کریدور فیلادلفی اشاره کرده است. در پاسخ به سوالات رویترز درباره اختلافات در آخرین پیشنهاد آتشبس، سرویس اطلاعاتی دولت مصر به بیانیههای رسمی اخیر اشاره کرد که بر ادامه تلاشها برای رسیدن به توافق در مذاکرات قاهره و دوحه تأکید میکنند. دفتر بینالمللی رسانهای قطر نظر نداد، اما به بیانیهای که اواخر روز سهشنبه پس از گفتگوی نخستوزیر قطر با بلینکن صادر شد اشاره کرد که خواستار تلاشها برای تأمین آتشبس در غزه شد. وزارت خارجه آمریکا نیز در پاسخ به سوالات رویترز به اظهارات عمومی بلینکن اشاره کرد.
کریدور فیلادلفی :
کنترل بر منطقه مرزی کریدور فیلادلفی بین غزه و مصر، همراه با گذرگاه مرزی رفح، برای قاهره بهویژه حساس است. منابع امنیتی مصر گفتند که مصر آماده است اقدامات امنیتی بیشتری در کریدور فیلادلفی انجام دهد، اما حضور نیروهای اسرائیلی را در آنجا رد میکند.
یک تصویر ماهوارهای کریدور نتساریم را نشان میدهد، منطقهای در مرکز غزه که پس از حمله نظامی اسرائیل به این منطقه فلسطینی در تاریخ ۲۰ اوت ۲۰۲۴ پاکسازی شده است. نیروهای مستقر در امتداد این کریدور از حرکت آزادانه ساکنان غزه بین شمال و جنوب این منطقه جلوگیری میکنند.
اسرائیل در ماه مه کنترل این کریدور استراتژیک را به دست گرفت و اعلام کرد که حماس از آن برای قاچاق سلاح و مواد ممنوعه به تونلهای خود در غزه استفاده میکرده است. پیشروی اسرائیل منجر به بسته شدن گذرگاه رفح شد که به طور قابل توجهی مقدار کمکهای بشردوستانه ورودی به غزه را کاهش داد، بیشتر تخلیههای پزشکی را متوقف کرد و احتمالاً مصر را از نقش میانجیگری در تنها گذرگاه مرزی غزه که مستقیماً تحت کنترل اسرائیل نبود، محروم کرد.
مصر میگوید تونلهای استفاده شده برای قاچاق به غزه بسته یا نابود شدهاند، و حضور فلسطینیها در رفح باید بازگردانده شود و منطقه حائل کریدور فیلادلفی توسط پیمان صلح ۱۹۷۹ بین مصر و اسرائیل تضمین شده است.
منابع حماس گفتند که حضور نیروهای اسرائیلی در این کریدورها به معنای ادامه اشغال اسرائیل خواهد بود که مانع از حرکت آزادانه غیرنظامیان میشود.
زندانیان و صلح:
دو مقام حماس به رویترز گفتند که طرح پل زنی ایالات متحده “شامل آتشبس دائمی نمیشود.”
در پیشنهاد ماه مه، بایدن گفته بود که آتشبس موقت به توقف دائمی درگیریها تبدیل خواهد شد، “به شرطی که حماس به تعهدات خود عمل کند.”
مقامات حماس گفتند که اسرائیل همچنین حق وتو بر آزادی حدود ۱۰۰ زندانی فلسطینی که حماس نامهای آنها را پیشنهاد کرده بود، اعمال کرده است؛ برخی از این زندانیان سالمند بوده و بیش از ۲۰ سال از احکامشان باقی مانده است.
موضوع آزادی زندانیان فلسطینی به عنوان بخشی از معامله تبادل گروگانها که حماس از ۷ اکتبر در غزه نگه داشته بود، قبلاً کمتر مشکلساز تلقی میشد.
عکس آرشیوی: فلسطینیان آواره در حال حرکت پس از فرار از بخش غربی خان یونس، پس از دستور تخلیه ارتش اسرائیل، در میانهی درگیریهای اسرائیل و حماس، در بخش مرکزی خان یونس، در جنوب نوار غزه، ۲۱ اوت ۲۰۲۴. عکاس: محمد سالم/رویترز
به گفته یک دیپلمات غربی و دو مقام حماس،یکی از موانع اصلی در حال حاضر، موضع اسرائیل است که می خواهد بسیاری از زندانیانی که آزاد میشوند باید فوراً تبعید شده و به خارج از اسرائیل، کرانه باختری یا غزه فرستاده شوند.
یکی از مقامات گفت: “با توجه به این موضوع، حماس از قبول پیشنهاد مشترک آمریکا و اسرائیل خودداری کرد.”
یک چارچوب سهمرحلهای برای توافق آتشبس از اواخر دسامبر روی میز قرار دارد، اما اختلافات متعدد بین اسرائیل و حماس بر سر جزئیات کلیدی، دستیابی به توافق را غیرممکن کرده است.
ایالات متحده، به همراه میانجیگران قطر و مصر، تلاش میکنند مذاکرات را زنده نگه دارند تا به کارزار دهماهه اسرائیل در غزه پایان دهند و گروگانهای باقیمانده که توسط حماس و متحدانش در ۷ اکتبر گرفته شدهاند، بازگردانده شوند.
جنگ از ۷ اکتبر آغاز شد، زمانی که افراد مسلح حماس به جمعیت اسرائیلی حاضر در یک گنسرت موسیقی و پایگاههای نظامی حمله کردند، حدود ۱۲۰۰ نفر را کشتند و حدود ۲۵۰ گروگان گرفتند. به گفته مقامات بهداشتی فلسطینی از آن زمان تاکنون بیش از ۴۰,۰۰۰ نفر در غزه کشته شدهاند.
نویسندگان: اندرو میلز و آنگوس مکداول؛ گزارشهای اضافی از سامیا نخوال در بیروت، نضال المغربی و احمد محمد حسن در قاهره. جیمز مککنزی در اورشلیم و جاناتان لندی در واشنگتن؛ ویرایش: سامیا نخوال و فرانک جک دنیل.
